CÓ MỘT LOÀI CHIM

Sóng Triều

Thân tặng các người cha...

            Vào cuối mùa Đông Úc Đại Lợi, mây lang thang trôi đi, nhường chỗ cho vừng thái dương bừng tỉnh sau giấc ngủ vùi. Gió hiu hiu đong đưa những chiếc lá cuối cùng vĩnh biệt cành cây trơ trọi. Những nụ mầm đang thay vào, chờ một giọt nắng để chào đời. Một cơn mưa phùn chưa dâng cao được mực nước đập Warragamba đang gần cạn, vừa đủ thấm ướt cành cây ngọn cỏ. Một chút âm ẩm kích động hơi đất ấm và chuyền sinh lực cho các chồi non nứt mọng, ngỡ ngàng chừng như Xuân sang. Ong bướm bắt đầu vui chơi hút mật nhụy trong từng hàng cây anh đào đang thi nhau khoe sắc trong nắng ấm. Rồi sau một đêm vầng trăng lẻ bóng tìm bạn an ủi niềm cô đơn, một cơn gió mạnh lùa tuyết cuối mùa trên vùng núi đổ xuống thành thị, đưa hàn thử biểu Sydney xuống dưới độ âm. Sáng vừa đặt chân ra cửa đã nghe đôi tai lạnh cóng vì trời đang một độ trên độ âm, một cái lạnh chưa từng nghe hay ngóng ở thành phố thân thiện này. Chỉ trong hai ngày, ngoài những tai nạn lưu thông vì tuyết băng trơn trợt, cái lạnh ráng trở về đông đã giết chết những nụ mầm vừa chớm nở.

ST mọc rễ trong một vùng chưa đến đỗi gọi là khỉ ho có gáy, hay chó ăn đá gà ăn muối, nhưng có thể nghe nhiều loại chim hót từ hừng đông đến chiều tà. Trong cái đảo lộn của trời đất ấy, có những loài chim, cu, két, cò, quạ... làm như không màng chút ảnh hưởng của thời tiết lạnh ráng này. Tiếng hót đơn côi lạc loài hay líu lo từng đàn, hòa lẫn trong gió thoảng, làm không khí đỡ tẻ nhạt ở xa chốn phồn hoa xô bồ.

Một cặp chim cu chừng như đã quen nhau từ mùa xuân năm trước, thương nhau qua mùa hè, rồi yêu nhau vào mùa thu... đang tìm một chỗ tốt để xây tổ vào cuối đông. Không còn nghe tiếng gáy cù-cú-cu trong những mùa gọi mái “vì ta đã có nàng”. Nàng như đon đả lùng kiếm một nơi vừa ý trong lùm cây; chàng cao cổ ngắm tứ bề định hướng, ướm thử mức độ an toàn và cuối cùng chọn chui vào một lỏm trống, ưng ý với nàng để xây tổ tại đó. Chỗ tốt nhứt vẫn là trên dàn bông giấy ngó ngay vào nhà bếp. Vừa kín gió, vừa khuất tầm mắt thiên hạ. Cũng là nơi những mùa xuân trước, một loài quạ mỏ vàng thường đến làm tổ. Nhờ vậy, hàng năm, ST được ngắm tận mắt chu kỳ sống của loài chim non. Công việc xây đắp tổ mới đang cần một sức hổ tương: chàng bay đi lượn về với những cành, lá trong mỏ, kể cả bọc nylon; nàng dằn tới dậm lui cho các nhánh cây đan mành. Thắm thoát cái tổ thật vừa ý được xây dựng theo bản năng đã thành hình trong một ngày. Đêm đến, chàng và nàng cùng bên nhau “nằm chung cho ấm”. Qua ngày sau, nàng nằm lỳ trong tổ trong khi chàng rảo đi khắp nơi tìm thức ăn về chia cho nàng, không thiếu những nụ hôn trao nhau trong êm đềm hạnh phúc. Không mấy chốc, nàng cho ra một cặp trứng trong đó tích lũy tình yêu của cả chàng và nàng. Nàng nằm ấp trong suốt 3 tuần sau, mặc cho giông gió, mặc cho nắng mưa, nhất định không rời tổ. Rồi hai chú chim non đỏ tươi khẻ mỏ chào đời, ríu rít trong tổ. Trời còn mát lạnh. Chim mẹ nằm úm hai chú nhóc, âu yếm, ân cần. Chim cha lăng xăng đi kiếm mồi: một hột thóc, một con trùng, một ngọn cây non... thức ăn không bao giờ đủ cho hai cái miệng cứ mở tàng hoạc ra chờ. Mắt nhắm, miệng mở. Chúng ăn nhiều đến độ lớn nhanh thấy được từng ngày. Chùm lông măng từ từ chuyển sang màu nâu và chỉ trong hai tuần, mắt chúng mở được ra, ngỡ ngàng trong ánh nắng và vỗ cánh phầm phập như tập bay.

            Một ngày nọ, một con chim magpie to lớn bỗng đâu xoè cánh đậu bên trên tổ, làm con chim cu mẹ hoảng hồn vỗ cánh thật mạnh bay lên, làm hai chú nhóc... lọt ra khỏi tổ. Theo bản năng tự nhiên, chúng vỗ cánh trong lúc rơi xuống đất từ trên hai thước cao nhưng chẳng gãy đi một cái xương nào. ST vội bốc chúng bỏ lên tổ trong khi chim cha chim mẹ bấn loạn kêu lên rối rít. Hai chú nhóc đã nhảy được mấy bước đầu đời nên chẳng còn muốn ở lại trong tổ. Chúng lại phóng ra ngoài, nhảy lóc cóc ngao du khắp nơi. Thoạt tiên, chúng có vẻ e dè nên tìm các góc gách để ẩn thân. Mẹ chúng vẫn bay theo trông chừng vì chúng quá nặng, không câu lên về tổ được; sau một lúc bình tâm vì thấy có chim mẹ trông nom, chim cha tiếp tục đi tìm thức ăn và mồi cho từng chúng nó. Qua một đêm kinh hoàng ngoài tổ, hôm sau, ST vẫn còn thấy vừa cha, vừa mẹ vừa con lẩn quẩn trong sân sau. Cha mẹ chúng vẫn làm trọn nhiệm vụ, vừa chăm sóc, vừa vỗ về, vừa nuôi nấng, kham chịu cái bồng bột của tuổi trẻ lúc hồn nhiên, lúc bướng bỉnh.

            Đời sống loài chim hay muông cầm từ thế hệ này sang thế hệ khác vẫn vậy, theo bản năng, không bao nhiêu đổi thay. Chúng thích nghi theo thời thế, theo tuần hoàn của vũ trụ. Trong lúc ấy, con người ta phải thích nghi với đà tiến hóa của cả nhân sinh, để theo thời, để khỏi quê. Điều quan trọng nhất của loài người là khoảng cách của các thế hệ già cỗi, xồn xồn, mới lớn và măng non. Có mấy thế hệ chịu nghe nhau? Nhưng bản năng sinh tồn, lo lắng cho con cái thường tình, số đông cũng như loài chim kia, ngoại trừ khi gia đình đổ vỡ thì những xáo trộn có thể làm đảo lộn tình hình, con cái có thể không còn được chăm sóc theo tiêu chuẩn nữa.

            Trong cuộc sống gia đình bình thường, nhất là những gia đình Việt Nam, cha mẹ tận tình dưỡng dục con cái, từng cái ăn, cái mặc, cái học, cái hành, cái sống, cái vào đời. Con cái không nhìn được những lo lắng âm thầm của cha mẹ, nhưng trái lại soi mói trách móc cha mẹ từng li từng tí. Chúng muốn nhìn đến màn ảnh Đại vĩ tuyến (the Big Picture) của cuộc đời, nhưng trên thực tế, tầm nhìn của chúng lại giới hạn trong những tiểu tiết (nitti-gritti) đối với cha mẹ. Cha mẹ đã làm sai đối với chúng, chúng cần được để ý nhiều hơn nữa mặc dù trong khi cha mẹ đã làm hết khả năng cho chúng.

            Không như loài chim kia khi mọc đủ lông đủ cánh, ngày nào con mở mắt ra và chiêm niệm được những gì cha mẹ đã hết lòng làm cho con, ngày ấy mẹ cha sẽ không còn trên đời nữa.

Uống nước nhớ nguồn, Làm con phải hiểu.

Công cha như núi Thái Sơn, Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra.

Sóng Triều

Fathers day 2005