NGƯỜI MỤC TỬ CỦA TÔI

 

Tom


Lời Chúa ngày Chúa Nhật IV Phục Sinh nói về người mục tử, và cũng là ư lực sống trong tuần qua đă sống lại mạnh mẽ nơi tôi vào sáng sớm hôm nay, khi nghe tin cha cố Đôminicô Nguyễn Văn Đồi đă qua đời.
 

Tôi lấy đầu đề của bài chia sẻ là "Người mục tử của tôi" để nhấn mạnh đến sự kính yêu của tôi đối với ngài. Cha là một "sao" của tôi về phong cách của người mục tử, người lănh đạo và người phục vụ. Quả vậy, cách sống của ngài đă ảnh hưởng khá nhiều đến cuộc đời phục vụ của tôi.
Ca dao Việt Nam có câu: "Thức lâu mới biết đêm dài, ở lâu mới biết là người có nhân". Được may mắn làm việc bên cha một thời gian khá dài, tôi có thể xác quyết ngài "là người có nhân". Trong suốt hơn hai chục năm lănh đạo và hướng dẫn cộng đồng, cha đă tỏ ra là một mục tử nhân lành theo gương Chúa Kitô, vị Mục Tử nhân lành tối cao mà cha lấy làm mẫu mực và tôn thờ. Ngoài việc tận t́nh với đoàn chiên mà cha được tín cẩn trao phó chăm sóc, cha đặc biệt gắn bó yêu thương và đồng hành với Hội Đồng Mục Vụ. Tôi tin tưởng giờ này đây cũng có rất nhiều người đang mang tâm trạng như tôi: thương nhớ và tri ân cảm mến cha.
 

Người mục tử yêu mến đàn chiên thật, sẽ là người chấp nhận hao ṃn sức lực, một mực bảo vệ và phục vụ cho nhu cầu của đàn chiên chứ không theo ư ḿnh. Tôi vẫn thường so sánh đời sống các linh mục nơi hải ngoại và bên quê nhà. Đành rằng "ở đâu cũng lắm tai ương, ở đâu cũng phải ngậm sương nếm mù". Mỗi nơi đều có những thuận tiện và sự khó riêng, nhưng tôi vẫn thương các cha bên này nhiều.
 

Nơi một giáo xứ ở Việt Nam, tuy tŕnh độ giáo dân có khác biệt, nhưng cùng trong hoàn cảnh sống với nề nếp và những truyền thống sẵn có, nên cha xứ có mệt với công việc mục vụ th́ tinh thần cũng thoải mái. C̣n ở bên này, giáo dân ở rải rác trong địa bàn rộng lớn, lại là tổng hợp người đủ thành phần, th́ phục vụ đúng là làm dâu trăm họ. Riêng Cộng Đồng Công Giáo Việt Nam ở Sydney với mười mấy ngàn giáo dân, cùng với một Hội Đồng Mục Vụ gần hai trăm người và có lúc ban Tuyên Úy lên tới chín cha, th́ hẳn trách nhiệm của vị tuyên úy trưởng phải nặng nề, khó khăn lắm. Người ta nói: "Lớn thuyền th́ lớn sóng", hay "Cây cao th́ gió càng lay, càng cao danh vọng, càng dày gian truân" thật đúng. Để chu toàn trách nhiệm phục vụ và phát triển cộng đồng, ngài đứng mũi chịu sào trong mọi biến cố, tôi biết cha nhiều phen đă phải ngậm đắng nuốt cay. Những hiểu lầm. Những chống phá. Những vu khống. Và cả những mạ lị bẩn thỉu...
 

Bài thánh ca dâng lễ hôm nay làm tôi nhớ lại "những điều trông thấy mà đau đớn ḷng" mà cha đă trải qua. Chính khuôn mặt đau thương của thập giá cuộc đời cha, đă khắc họa rơ nét khuôn mặt sáng ngời của vị Mục Tử tốt lành tối cao: hiến dâng mạng sống để chăm sóc đoàn chiên. Cha chọn cuộc sống tận hiến trong ơn gọi làm linh mục để phụng sự Chúa và phục vụ tha nhân. Cha đă sống trọn với lời hứa tận hiến: "Lạy Chúa Giêsu, con nay xin hứa, con hứa dâng cả cuộc đời. Dâng cả ḷng trí con, dâng cả hết xác hồn. Con linh mục...". Với lời hứa này, cha đă từ bỏ job thơm nơi trường đại học. Với lời hứa này, cha đă muốn "đồng h́nh đồng dạng" với Thầy Chí Thánh trong việc phục vụ, dầu có phải uống nhiều chén đắng. Cha đă kiên cường như thánh Phaolô: "Tôi đă đấu trong cuộc thi đấu cao đẹp, đă chạy hết chặng đường, đă giữ vững niềm tin". Nh́n di ảnh cha dưới chân bàn thờ tôi thấy cuộc đời cha thật đẹp, đẹp v́ đă đạt ước mơ: "Như người chiến sĩ muốn gởi xác ở chốn sa trường. Con linh mục, con muốn chết ở chân bàn thờ, để hồn xác con dâng làm của lễ toàn thiêu, để hồn xác con dâng làm của lễ t́nh yêu" (Con linh mục - Tiến Dũng). Chúa đă gọi cha về vào những giây phút đầu tiên ngày thứ Năm, ngày của các linh mục. Giờ này th́ đúng là: "Khi Chúa thương gọi cha Đồi...". Chúa "thương" rồi, cha thích nhé.
 

Ngoài ra, nói đến cha Đồi, th́ có lẽ ai cũng nhớ đến sự đơn sơ, hiền lành và xuề x̣a chất phát. Tính t́nh đơn sơ chất phác của cha đă làm cho nhiều người trong và ngoài cộng đồng cảm mến. Tôi vẫn không hiểu tại sao sau gần hai chục năm tu học ở nước ngoài, cộng với những công việc và vai tṛ quan trọng của cha sau này, mà tính chất b́nh dân của người Nam Bộ nơi cha vẫn không suy suyển. Nói năng th́ bộc trực nghĩ sao nói vậy, không rào đón khách sáo. Đời sống th́ đơn giản, tinh thần th́ thông thoáng không quá g̣ bó nơi những nghi thức rườm rà lễ nghĩa, lại c̣n thích đùa vui. Sự đơn sơ, đơn giản nơi cha đă bộc lộ được sự khiêm tốn dễ thương làm tôi nhớ đến lời Thầy nhắc nhở: "Hăy học cùng Ta...". Sự đơn sơ, đơn giản này giúp cho các cộng sự viên cảm thấy dễ chịu thoải mái và bớt căng thẳng. Với những người gần gũi và khi trao đổi cá nhân, ngài thường chỉ "mày, tao", cái mày tao diễn tả sự thân mật gần gũi tràn đầy yêu thương.
 

Tôi cảm nhận được sự yêu thương của cha qua việc thấu hiểu hoàn cảnh để cảm thông. Cha rất tế nhị và hết ḷng với cộng sự viên. Mỗi năm đi nghỉ holidays về, cha thường có một món quà nhỏ cho chúng tôi, cho các "mợ". Rất đơn sơ nhỏ bé nhưng đă biểu lộ tâm t́nh của cha. Hiện giờ hai kỷ vật tiêu biểu là cây thánh giá và chiếc ghế ngồi vẫn c̣n đồng hành gần gũi với tôi trong cuộc sống hằng ngày. Cái ghế tuy đă hư cái dựa lưng từ lâu, nhưng tôi vẫn yêu quư không muốn thay. Nh́n đến vật th́ nhớ đến người, v́ xử dụng thường xuyên nên mối thâm t́nh càng thêm gắn bó.
 

Tôi nhớ măi ngày vợ chồng tôi kỷ niệm ngân khánh hôn phối là thời gian cha đă đau yếu nhiều. Đến gặp đưa thiệp mời, tôi chỉ mong cha chúc phúc và hợp ư cầu nguyện cho, nhưng cha đă làm tôi cảm động đến rơi lệ: "Ồ, tốt lắm, tao sẽ đến với chúng mày chứ". Cha không những tham dự thánh lễ tạ ơn, mà c̣n tới chung vui tiệc mừng. Cha thấu hiểu được nhu cầu t́nh cảm của tôi. Tôi cảm tạ Chúa cho tôi người mục tử "tôi biết chiên của tôi". Các con tôi cũng cảm nhận được t́nh cảm của ngài nên cũng hết mực quư yêu.
 

Cuộc đời cha là một món quà quư giá cho tôi, tôi cần trân quư và ǵn giữ. Tới trước khi chết, cha c̣n cho tôi hai món quà nữa.
Trước hết là sự chết đến bất ngờ. Thú thật khi nghe tin cha chết, tôi hết sức bồi hồi xúc động. Xúc động vừa v́ t́nh cảm cha con lâu ngày gắn bó, và cũng xúc động v́ tôi liên tưởng đến cái chết của mẹ tôi gần bẩy năm về trước. Hai cái chết trùng giống nhau v́ xảy đến thật bất ngờ. Những khi tưởng rằng sắp chết th́ lại không chết; đến khi t́nh trạng sáng sủa, có chiều hướng hồi phục th́ lại ra đi.
Trưa hôm qua tôi vào bệnh viện gặp bác sĩ chuyên khoa nên lại có dịp tới thăm cha. Khác xa với những lần trước, cha trông khỏe nhiều, tỉnh táo lắm và huyên thuyên hỏi thăm tôi đủ điều. Cha ân cần hỏi thăm sức khỏe tôi, hỏi thăm gia đ́nh, hỏi thăm t́nh h́nh giáo đoàn... Nụ cười của cha tươi tắn hơn. Cha nắm tay chặt chẽ hơn và ấm áp tràn đầy sức sống. Thế mà...!
 

Cái chết của cha làm tôi nhớ lại lời Thầy nhắc nhở: "Hăy sẵn sàng, v́ chính giờ phút anh em không ngờ, th́ Con Người sẽ đến". Tôi cũng đă cảnh giác, nhưng có lẽ cha muốn tôi càng cảnh giác hơn. Cảnh giác để chuẩn bị. Cảnh giác để sẵn sàng. Và cảnh giác để hiểu được những giới hạn của con người mà biết khiêm tốn, mà biết phó thác cậy trông.
 

Món quà nữa là hăy thực hiện ngay những ǵ có thể. Đừng chần chờ. Đừng suy tính. Đừng để đến ngày mai, kẻo rồi ngày mai cũng lại một giọng điệu như thế.
 

Khi nghe tin cha rời bỏ thế gian, tôi vừa thương tiếc, vừa có nỗi bất rất lương tâm v́ đă lỗi một lời hứa. Cả ngày tôi mang tâm trạng xấu hổ, hối hận v́ đă phạm một điều tối kỵ: thất hứa. Tối nay đi tham dự thánh lễ đưa chân, nh́n lên di ảnh của cha, tôi tưởng tượng như cha đang mỉm cười trách nhẹ: "Mày lỗi hẹn với tao một lần rồi đấy nhé!"
 

Số là hôm qua tôi tới thăm cha vào buổi trưa, giờ các bệnh nhân nghỉ ngơi sau bữa ăn trưa. Mấy giường bệnh nhân bên cạnh đă kéo màn kín, tuy vẫn có thể thăm, nhưng tôi vẫn cảm thấy ái ngại. Sau khi cha con thăm hỏi nhau đă khá lâu, cha có vẻ c̣n rất muốn nói chuyện và buột miệng hỏi tôi: "Bữa nay mày có chương tŕnh ǵ hay bận bịu ǵ không?" Tôi hiểu cha c̣n muốn nói với tôi về chuyện ǵ đó, nhưng ngại phiền hà hàng xóm và cũng muốn để cha nghỉ ngơi, và cũng v́ đứa con gái chở tôi đi bệnh viện đă tới giờ đến trường nên tôi xin phép về. Tôi nói sẽ lại thăm cha vào buổi chiều v́ tôi c̣n có việc tới nữa.
Buổi chiều khi công việc đă xong, con tôi hỏi có lên thăm cha Đồi không tôi lại nói thôi. Tôi chỉ nghĩ đơn giản v́ cần về sớm và có lên cũng không gặp được cha lâu, mà giờ này thường đông người đến thăm, vậy để ngày mai gần trưa thuận tiện hơn. Ai dè đâu cái tội để đến mai, ngày mai không có nữa...!
Tôi cầu nguyện nhiều cho cha và thầm xin lỗi. Tôi nhớ lại t́nh cảm và ḷng quảng đại của cha. Tôi nhớ lại những chỉ bảo, những góp ư thật nhẹ nhàng và tế nhị của cha. Tôi chợt hiểu ngài chẳng thèm chấp nhất tôi, và v́ thế tôi hiểu đây là một món quà quư giá, một bài học nhớ đời. Đừng bao giờ tự măn, sẽ có lần vấp phạm.
 

Cha ra đi vào giữa tháng hoa kính Mẹ. Tôi tin giờ này đây cuộc đời cha cũng như những đóa hoa năm sắc được dâng lên Mẹ từ ái, và hẳn Mẹ đă rất hài ḷng. Tôi nhớ đến câu thơ lục bát được in nơi b́a sau cuốn Phút Nguyện Cầu của phong trào Tôn Nữ Vương và tác giả chính là cha Đồi: "Ai làm danh Mẹ hiển vinh, Ngày sau sẽ được trường sinh trên trời" nên càng tin tưởng Mẹ không những đă nhận, mà c̣n thương tặng lại Chúa Giêsu, Con yêu quư của Mẹ.
Viết lên bài chia sẻ này không chỉ muốn biểu lộ t́nh cảm và vinh danh cha, nhưng c̣n là dịp cho tôi nhớ măi cuộc đời của cha như bài học cụ thể cho ḿnh. Nhờ đó, tôi cũng sẽ cố gắng hoàn tất cách tốt đẹp nhất vai tṛ mục tử trong trách nhiệm mà Chúa đă trao phó cho ḿnh. Sự phục vụ mang một trái tim mục tử như thế, sẽ tạo cho tôi một t́nh yêu mạnh mẽ dám xả thân v́ trách nhiệm trong yêu thương, trong khiêm nhường. Chớ ǵ tôi cũng có được sự hiến dâng thực sự, hiến dâng trọn vẹn.
 

Cuộc đời cha đă như hạt lúa miến mục nát đi để cây lúa trổ bông trĩu hạt. Giờ này đây cha thật sự mục nát đi để bông lúa càng sinh nhiều hạt hơn. Ngày hôm nay tôi nhận thấy nhiều dấu hiệu tốt đẹp, hứa hẹn nẩy nở những hoa trái tươi xinh từ cái chết của cha, và tôi tin sẽ c̣n nhiều nữa. Từ cái chết của cha, sẽ có nhiều người ḥa nhập được với Lời Chúa trong Chúa Nhật tuần này và kế tiếp: hiệp nhất trong cây nho và thực thi lệnh truyền "Chúng con hăy yêu thương nhau".
 

18/5/2006