Thursday, 22 April 2021

TỘI VÀ TÔI - Lm. FX Vũ Viết Phương, SVD

TỘI VÀ TÔI

Trong tiếng Việt có hai chữ “Tội” và “Tôi” chỉ khác nhau là cái dấu nặng nhưng nó nói nên sự liên quan.  Mọi Tội bởi Tôi mà ra.  Trong Tôi có nhiều cái cản trở như: ganh tị, dục tính, danh vọng, nóng tính, tham vọng và độc tài.  Những cá tính ấy làm mù quáng con người chân chính của ta và gây ra tội lỗi.  Đức Kitô nhận thấy sự tội lỗi của con người và cầu xin với Thiên Chúa rằng: “Lạy Cha, xin tha cho họ vì họ không biết việc họ làm”. (Lc. 23:34)  Nhưng từ tội lỗi, Đức Kitô thiết lập bí tích tha tội. 

Tháng vừa qua chúng ta vừa mừng lễ Chúa Phục Sinh cũng vì tưởng nhớ đến tội lỗi của nhân loại và ơn cứu rỗi.  Ngày nay ta nhìn lên thập giá của Đức Kitô để xin tha thứ và được ơn cứu rỗi.  Cũng như ông Môisen đã treo con rắn lên cây đồng trong hoang địa để được cứu chữa.  Ngày nay Giáo Hội vẫn đang duy trì bí tích giải hòa để con người được thánh hóa bởi hồng ân tha thứ của Thiên Chúa.  Bí tích giải hòa là phần quan trọng cho đời sống tâm linh của ta.  Ân sủng tình yêu tha thứ luôn luôn sẵng sàng cho ta, chỉ là sự quyết định của ta có đến xin Thiên Chúa ơn tha thứ và thánh hóa hay không. 

Tội là gì? Vua David cảm nhận rằng: “tội lỗi của tôi luôn luôn trước mắt tôi.” (Tv. 51:5) và Đức Kitô nói: “Ai trong các ông sạch tội thì ném đá chị này trước đi” (Gn. 8:7)  Ai ai cũng cảm nhận rằng khi ta xúc phạm tổn thương đến người khác thì ta cảm nhận có sự bất an, buồn phiền và hối hận.  Ai ai cũng cảm nhận có sự cám dỗ và thúc đẩy ta thực hiện việc sai lầm.  Tội là một động lực đẩy ta xúc phạm đến người khác và cũng xúc phạm đến Thiên Chúa mà đưa ta xa lìa với tình yêu Thiên Chúa.  Sau đó tâm hồn ta bị rơi vào cảnh bất an và rối loạn.  Thiên Chúa không bao giờ gây nên tội lỗi mà là được phát xuất bởi từ thần ác Satan.  Ma quỷ lợi dụng cái Tôi của ta để gây ra tội lỗi.  Nó lợi dụng ta qua lý trí tư tưởng mà suy xét sai lầm làm cho những điểm của cái Tôi để ta sợ hãy, no âu, tranh đua, ganh tị rồi đưa đến tội lỗi.  Đức Kitô nói: “tự bên trong mà xuất ra, và làm cho người ta ra nhơ uế.”  (Mc. 7:23)  

Bí tích hòa giải có quan trọng không?  Có lẽ nhiều người thắc mắc rằng tại sao đạo giáo khác họ không cần xưng tội mà họ vẫn bình an?  Hoặc có người thắc mắc là tại sao mình xưng tội rồi lại phạm tội, vậy xưng tội làm gì?  Điều thứ nhất là nếu con người không có tội lỗi thì Đức Kitô không cần phải đến.  Mục đích Đức Kitô đến để con người được ơn cứu rỗi, “Thiên Chúa không sai Con đến thế gian để lên án, nhưng để nhờ Ngài mà thế gian được cứu thoát.” (Gn. 3:17)  Sự xưng tội là giúp đời sống tâm linh của ta được bình an và thánh hóa.  Mọi người công giáo đều cảm nhận rằng khi ta xưng với linh mục trong tâm tình chân thật và được ban phép lành, thì lập tức ta cảm nhận được thanh sạch và bình an.  Đó là ân sủng tha thứ từ Thiên Chúa.  Nếu ta không đến xưng tội thì lẽ dĩ nhiên ta không được cảm nhận sự tha thứ và thanh sạch.  Được cảm nhận tình yêu Thiên Chúa thì đức tin thêm vững mạnh và hiểu được Thiên Chúa là Đấng có quyền tha thứ.  Nhân thế bí tích Hòa Giải có sự giúp đỡ cho đời sống tâm linh của ta và là quan trọng.  Câu thắc mắc thứ hai: xưng tội rồi lại tái phạm tội.  Vì ta là phàm nhân và mọi sự ta không thể nào thập toàn hoàn mỹ.  Nếu ta không xưng tội thì dần già đời sống dẫn ta đi vào cảnh xa lìa Thiên Chúa và không còn biết tội là gì và đời sống của ta không còn sự hy vọng cho đời sau.  Mỗi khi xưng tội là ta kiểm điểm xét lại đời sống của mình để ta không còn phán đoán người khác và thông cảm đến họ.  Qua sự tái phạm tội ta nhận ra được tình yêu tha thứ của Thiên Chúa quá bao la và việc chung thành của Ngài luôn luôn bao dung.  “Thầy không bảo với con là đến bảy lần nhưng là đến bảy mươi lần bảy.” (Mt. 18:22)  Mỗi lần xưng tội là lại một lần mới xây dựng tình yêu thương với Thiên Chúa.  Xưng tội rồi tái phạm tội là cơ hội thánh hóa đời sống tâm ling của ta. 

Năm Thánh 2010, Thánh Gioan Vianney được giáo hội tôn vinh là Năm Linh Mục của Giáo Hội (Year For Priests).  Ngài là vị linh mục học thức kém.  Sau khi chịu chức linh mục, ngài được sai đến giáo xứ miền quê của Curé d'Ars nước Pháp.  Đời sống linh mục của ngài là khuyên giáo dân siêng năng xưng tội.  Giáo dân từ mọi miền đổ về giáo xứ của ngài để xin xưng tội.  Ngài có thể ngồi giải tội trong 16 tiếng một ngày.  Ngài tin rằng bí tích giải tội sẽ giúp ích cho linh hồn của con người.  Ngài nói; “Chúng ta rất diễm phúc là có bí tích giải hòa cho tâm hồn đau thương của ta.  Chúng ta không thể hiểu được tình yêu tha thứ của Thiên Chúa.  Nhưng Thiên Chúa nhìn thấy sự yếu đuối của ta.  … Khi ta bị bệnh hoạn ta đến gặp bắc sỹ để chữa.  Nhưng khi ta phạm tội ta cũng đến Thiên Chúa để chữa lành.”  Tại Tây Ban Nha việc xưng tội thường xuyên là việc quan trọng đối với Thánh Têrêsa Avila.  Têrêsa xưng tội với các linh mục dòng Đaminh và dòng Tên.  Ngài hình dung khi xưng tội; “khi ta xưng tội là Đức Kitô đứng đàng sau linh mục để tha tội cho ta.” 

Để đúc kết câu thắc mắc trên, qua hai vị thánh nhân ta nhận thấy linh hồn ta cần được thanh tẩy thường xuyên.  Hòa giải là một trong bảy bí tích.  Bí tích là sự màu nhiệm của Thiên Chúa.  Linh hồn ta cần sự nuôi dưỡng của Thiên Chúa và đồng thời linh hồn cũng cần thanh tẩy.  Khi bên trong ta được thanh sạch thì thể hiện bên ngoài cũng được diễm phúc. 

“Cái Tôi” là gì? theo Phật Giáo được gọi là “Ngã”.  Trong tâm lý học “cái Tôi (Egoism)” là động lực của lý trí chính mình mà đưa đến hành động bên ngoài.  Lý trí phụ thuộc về thể xác mà có năng lực ảo tưởng, ước vọng, quả quyết, suy nghĩ phán đoán, và tâm lý mà nó tạo dựng cá tánh bên trong ta dựa trên sự hiểu biết của mỗi người.  Lý trí là cầu nối nhận thức giữa tâm hồn và bên ngoài, và phản ứng của những sự việc xẩy ra, ví dụ bực tức, ganh tị, dục vọng, yêu thích, đam mê, danh vọng và tranh đua.  Khi ta sống với lý trí thì ta bị lệ thuộc vào tư tưởng của mình và cho mình là đúng (Self Centre) mà không ý thức được sự cảm xúc của tâm hồn và bị mù quáng đến người khác. 

Thiên Chúa tạo dựng con người có tâm hồn và Ngài muốn ta sống bằng tình yêu của tâm hồn.  Thà làm tôi cho Thiên Chúa còn hơn là làm tôi của lý trí.  Đức Kitô chỉ trích nhóm biệt phái rằng: “Ngày Sabát  được lập nên vì loài người, không phải loài người vì ngày Sabát.  Chính vì thế mà Con Người là Chúa của cả ngày Sabát”. (Mc. 2:27-28)  Họ sống bởi lý trí để giữ lề luật và bị lệ thuộc vào cái Tôi.  Đức Kitô ước muốn con người sống với lòng yêu thương; “Tôi muốn Lòng Thương Xót, chứ không phải hy lễ”. (Mt. 9:13)  Khi ta cầu nguyện với tâm hồn thì ta cảm nhận được tình yêu Thiên Chúa hơn là lý trí.  Xin Thiên Chúa ban cho sự khôn ngoan để thánh hóa lý trí và tâm hồn ta. 

Decolores

Lm. FX Vũ Viết Phương, SVD

No comments:

Post a Comment